 |
| Vịt biển được chăn thả trong môi trường tự nhiên tại vùng ven biển tỉnh Hưng Yên. |
Từ những lứa vịt đầu tiên
Đến HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Tiền Hải (Hưng Yên), chúng tôi được ông Ngô Văn Duẩn, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX, trực tiếp dẫn đi tham quan, trải nghiệm mô hình nuôi vịt biển và chia sẻ về hành trình gắn bó với giống vịt đặc trưng vùng ven biển, từng bước xây dựng thương hiệu nông sản sạch.
Ông Duẩn cho biết, ông bén duyên con vịt biển từ năm 2018, khi Trung tâm Khuyến nông tỉnh Thái Bình (cũ) triển khai mô hình nuôi vịt tại xã Đông Xuyên (nay là xã Đông Tiền Hải).
“Lứa vịt đầu tiên thực sự rất vất vả, khó khăn nhất là tìm đầu ra. Thời điểm đó, thị trường chủ yếu ưa chuộng vịt lông trắng nên khi vịt biển đến kỳ xuất bán, thương lái không mua”, ông Duẩn nhớ lại.
Ông Ngô Văn Duẩn, Chủ tịch Hội đồng quản trị HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Tiền Hải tiêm phòng bệnh cho vịt biển giống.
Không còn cách nào khác, các hộ phải đưa vịt ra chợ bán. Tuy nhiên, sau khi người dân mua về sử dụng, chất lượng thịt vịt biển được đánh giá tốt, thơm, ngọt và ít mỡ. Tiếng lành dần lan rộng, lượng khách tìm mua ngày càng nhiều.
Nhận thấy được tiềm năng, phát triển của mô hình và mong muốn mở rộng thị trường, đem đến nguồn thu nhập cho bà con, ông Duẩn cùng một số hộ dân đã báo cáo với Hội Nông dân xã, đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương ở xã Đông Xuyên thành lập HTX chăn nuôi tổng hợp.
Tháng 3/2019, HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Xuyên được thành lập với 64 thành viên, hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh các sản phẩm chăn nuôi sạch, trong đó trọng tâm là vịt biển sinh sản và vịt biển thương phẩm.
Theo ông Duẩn, vịt biển tương đối dễ nuôi và phù hợp với điều kiện địa phương, bởi có khả năng thích nghi với cả 3 môi trường nước mặn, ngọt và lợ. Thời gian nuôi vịt thương phẩm khoảng 90 ngày, dài hơn so với nhiều giống vịt thông thường nhưng đổi lại chất lượng thịt và giá trị sản phẩm cao hơn.
Mỗi năm, HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Tiền Hải nuôi khoảng 80.000-100.000 con giống, cho thu gần 2 triệu quả trứng. Tổng doanh thu của HTX đạt khoảng 32-34 tỷ đồng/năm, trong đó phần lớn đến từ các sản phẩm vịt biển.
Để duy trì chất lượng, HTX xây dựng quy trình chăn nuôi riêng, từ con giống, thức ăn, vaccine đến chế phẩm vi sinh. Các hộ thành viên nuôi theo quy trình của HTX được bao tiêu sản phẩm, qua đó tạo sự ổn định cả về đầu ra lẫn thu nhập.
Đáng chú ý, từ tháng thứ hai trong chu kỳ nuôi vịt thương phẩm, HTX ưu tiên sử dụng các loại thảo dược trong chăm sóc, phòng và hỗ trợ điều trị bệnh thay cho việc sử dụng kháng sinh không cần thiết. Thức ăn cũng được HTX chủ động xây dựng công thức, đặt nhà máy sản xuất theo yêu cầu.
Năm 2020, trứng, vịt biển của HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Tiền Hải được công nhận sản phẩm OCOP 4 sao.
“Nuôi theo quy trình này thời gian dài hơn nhưng đổi lại sản phẩm có chất lượng ổn định, thịt thơm, mềm, ít mỡ và không có mùi hôi đặc trưng”, ông Duẩn chia sẻ.
Không chỉ thịt vịt, trứng vịt biển cũng là sản phẩm chủ lực của HTX. Theo ông Duẩn, trứng có kích thước lớn, lòng đỏ dẻo, màu sắc đẹp và được người tiêu dùng ưa chuộng. Sản phẩm được sản xuất theo quy trình an toàn, kiểm soát từ khâu chăn nuôi đến thu gom, đóng gói.
Mở rộng thị trường cho nông sản sạch
Từ chỗ loay hoay tìm đầu ra, đến nay sản phẩm vịt biển, trứng vịt biển của HTX đã từng bước tạo được chỗ đứng trên thị trường.
Theo ông Dũng, HTX hiện có hơn 40 cửa hàng giới thiệu, trưng bày sản phẩm OCOP và đặc sản vùng miền tại nhiều tỉnh, thành như: Hưng Yên, Hải Phòng, Hà Nội, Phú Thọ, Đà Nẵng, Bắc Giang, Ninh Bình...
Bên cạnh vịt biển và trứng vịt biển, các cửa hàng còn giới thiệu nhiều sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương như trứng gà dinh dưỡng, nước mắm Tiền Châu, gạo làng Giành, chả cá song, tép biển sấy...
Sản phẩm trứng vịt biển dán tem nhãn, được đóng gói trước khi đưa ra thị trường.
Theo ông Duẩn, HTX cũng kết hợp quảng bá sản phẩm trên các nền tảng mạng xã hội và sàn thương mại điện tử. Tuy nhiên, do đặc thù sản phẩm tươi sống, dễ hư hỏng trong quá trình vận chuyển, HTX chủ yếu sử dụng các nền tảng trực tuyến để giới thiệu sản phẩm, kết nối khách hàng và hướng họ đến hệ thống phân phối.
Một trong những yếu tố giúp HTX duy trì được chuỗi sản xuất là chính sách đồng hành với các hộ thành viên. HTX cung cấp giống, hướng dẫn kỹ thuật, kiểm soát quy trình và cam kết thu mua sản phẩm đạt tiêu chuẩn.
“Những hộ đã tham gia quy trình của HTX thì chúng tôi bao tiêu sản phẩm. Trứng không đạt yêu cầu về hình dạng, chất lượng sẽ được loại bỏ; còn sản phẩm đạt chuẩn được thu mua để đưa ra thị trường”, ông Duẩn nói.
Từ vài hộ ban đầu, đến nay mạng lưới hộ liên kết nuôi vịt biển đã mở rộng lên trên 40 hộ. Quy mô đàn vịt của HTX và các hộ liên kết cũng tăng dần qua từng năm.
Theo ông Duẩn, muốn phát triển bền vững phải kiểm soát chặt chẽ chất lượng và xây dựng đầu ra ổn định cho người chăn nuôi.
Từ những lứa vịt biển đầu tiên còn gặp khó khăn trong tiêu thụ, ông Duẩn và các thành viên HTX đã từng bước biến giống vịt đặc trưng vùng ven biển thành sản phẩm hàng hóa có giá trị.
Mô hình không chỉ giúp gia đình ông Duẩn phát triển kinh tế mà còn mở ra hướng liên kết sản xuất, nâng cao thu nhập cho nhiều hộ dân, góp phần xây dựng thương hiệu nông sản sạch của địa phương.
Năm 2020, sản phẩm trứng vịt biển, vịt biển của HTX Chăn nuôi tổng hợp xã Đông Tiền Hải được công nhận sản phẩm OCOP 4 sao. Ngoài ra, 2 sản phẩm này còn được công nhận danh hiệu thương hiệu vàng nông nghiệp Việt Nam năm 2021.
