Đào tạo nghề phù hợp nhu cầu phát triển của địa phương

Cơ hội phát triển mới

Cà Mau đang hội tụ nhiều điều kiện thuận lợi để hình thành một không gian kinh tế năng động ở khu vực ĐBSCL. Cảng lưỡng dụng Hòn Khoai được định hướng trở thành đầu mối cảng biển có vai trò quan trọng cả về quốc phòng và phát triển kinh tế, mở ra khả năng kết nối thương mại trên biển. Trong khi đó, hệ thống đường bộ cao tốc kết nối Cà Mau với TPHCM và các địa phương trong vùng được kỳ vọng góp phần rút ngắn thời gian vận chuyển, tăng khả năng liên kết chuỗi cung ứng.

Cùng với đó, việc đầu tư, nâng cấp Cảng hàng không Cà Mau tạo thêm dư địa phát triển cho thương mại, du lịch và dịch vụ. Thế mạnh truyền thống về khai thác, nuôi trồng và chế biến thủy sản tiếp tục là một trong những nền tảng quan trọng của kinh tế địa phương. Nếu được kết nối đồng bộ, những yếu tố này có thể tạo nền tảng để Cà Mau phát triển các lĩnh vực như logistics, chế biến thủy sản, năng lượng tái tạo, thương mại và dịch vụ.

Tuy nhiên, những lợi thế về địa lý, tài nguyên và việc được đầu tư các dự án trọng điểm nêu trên mới chỉ là điều kiện cần, để thúc đẩy phát triển đòi hỏi Cà Mau phải có đội ngũ nguồn nhân lực được đào tạo bài bản, có chuyên môn, tay nghề cao phù hợp với từng lĩnh vực phát triển.

Ths Phạm Hữu Chương, Trường Cao đẳng Cà Mau, cho rằng trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao hiện nay, tiếng Anh và Công nghệ được xem là 2 kỹ năng quan trọng, cần thiết, giúp nguồn nhân lực địa phương tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

“Một sinh viên có nền tảng tiếng Anh tốt có thể chủ động tiếp cận giáo trình, tài liệu chuyên ngành, khóa học trực tuyến và các chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế. Trong khi đó, năng lực công nghệ giúp người học khai thác nguồn tài nguyên giáo dục số, sử dụng các công cụ hỗ trợ học tập và cập nhật kiến thức nhanh hơn.

Đây cũng là cơ sở để hình thành xu hướng đào tạo liên ngành. Một người học có thể tích lũy kiến thức về logistics, công nghệ, kinh doanh và ngoại ngữ, từ đó tăng khả năng chuyển đổi hoặc mở rộng chuyên môn khi thị trường lao động thay đổi.

Về lâu dài, đây là một trong những điều kiện để hoạt động đào tạo tại địa phương từng bước tiếp cận các chuẩn mực nghề nghiệp và giáo dục có tính quốc tế, đồng thời mở rộng khả năng liên thông và hợp tác với các cơ sở đào tạo khác”, Ths Phạm Hữu Chương, nhận định.

Bài toán đào tạo nhân lực tại chỗ

Từ yêu cầu thực tế của nền kinh tế, Ths Phạm Hữu Chương cho rằng việc phát triển nguồn nhân lực ở địa phương có thể tập trung vào ba nhóm lĩnh vực lớn, gồm: Logistics và chuỗi cung ứng thông minh, đáp ứng nhu cầu vận chuyển, kho bãi, xuất nhập khẩu và kết nối thị trường.

Sản xuất, chế biến nông nghiệp và thủy sản hiện đại, hướng đến nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng, tự động hóa và truy xuất nguồn gốc.

Công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo (AI) ứng dụng vào dịch vụ thương mại, tạo nguồn nhân lực phục vụ quá trình chuyển đổi số và mở rộng hoạt động kinh doanh trên môi trường trực tuyến.

“Điểm chung của cả ba lĩnh vực trên là yêu cầu tích hợp ngoại ngữ và công nghệ ngay trong quá trình đào tạo, thay vì xem đây là những kỹ năng bổ sung sau khi học nghề”, Ths Phạm Hữu Chương nhấn mạnh.

Trường Cao đẳng Cà Mau được hình thành trên cơ sở sáp nhập bốn cơ sở đào tạo, tạo nên sự hội tụ của nhiều nhóm ngành và thế mạnh chuyên môn, tạo điều kiện giúp người học tại địa phương tiếp cận hệ thống ngành nghề đa dạng hơn, thay vì phải tìm kiếm từng lĩnh vực đào tạo ở nhiều nơi khác nhau.

Một trong những lợi thế của học viên, sinh viên khi học tập tại địa phương là giảm đáng kể chi phí sinh hoạt, đi lại và thuê nhà so với việc phải học xa gia đình. Bên cạnh đó, người học ở các ngành nghề thuộc diện chính sách có thể được hưởng các chế độ miễn, giảm học phí theo quy định. Các chương trình học bổng và nguồn hỗ trợ từ xã hội, doanh nghiệp cũng có thể góp phần giảm áp lực tài chính cho sinh viên và gia đình.

“Sau sáp nhập, nhà trường không mở rộng đào tạo tràn lan mà tập trung đào tạo nguồn lực vào các ngành nghề 'xương sống' của địa phương như: Kinh tế biển và Thủy sản công nghệ cao; Năng lượng sạch và Kỹ thuật công nghiệp; Du lịch sinh thái và Dịch vụ trải nghiệm; Logistics và Kinh tế số.

Cùng với đó, chuyển mô hình đào tạo từ 'cung cấp những gì trường có' sang 'đào tạo những gì thị trường và doanh nghiệp cần', đặc biệt chú trọng đào tạo theo đơn đặt hàng, tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia giảng dạy; tổ chức chương trình học kỳ doanh nghiệp…”, TS Ngô Đức Lưu, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Cà Mau, chia sẻ.