Khi kỹ thuật viên Bio Green cùng nhà nông ‘bắt bệnh’ cho cây

Tìm nguyên nhân từ đất và rễ

Với ông Võ Sỹ Nguyên (xã Cư M’ga, Đắk Lắk), vụ thu hoạch vừa qua để lại cả niềm vui lẫn nỗi lo. Trên diện tích khoảng 2ha sầu riêng, gia đình hiện có 180 cây cho thu hoạch, sản lượng năm vừa qua khoảng 30 tấn. Tuy nhiên, nhiều năm gần đây, gần 10 cây thường gặp tình trạng rụng lá, rụng trái trong giai đoạn nuôi trái, ảnh hưởng đến năng suất.

Ông Nguyên cho biết, khi trái được khoảng 30 - 40 ngày, những cây này bắt đầu có biểu hiện bất thường. Lá rụng, trái cũng rụng theo, khiến năng suất ở nhóm cây bị ảnh hưởng giảm gần 50%. Sau vụ thu hoạch, việc dưỡng lại cây trở thành mối quan tâm của nhà vườn để chuẩn bị cho mùa tiếp theo.

Câu chuyện của ông Nguyên cũng là vấn đề ông Đàm Văn Phương (41 tuổi), kỹ thuật Bio Green, đặt ra khi trao đổi về chăm sóc sầu riêng. Muốn xử lý tình trạng cây suy yếu, cần tìm nguyên nhân từ bộ rễ và môi trường đất, đồng thời đối chiếu với biểu hiện trên thân, lá.

Theo nhận định ban đầu của ông Phương, tình trạng tại vườn ông Nguyên có thể liên quan đến nấm gây hại bộ rễ. Khi rễ bị tổn thương, khả năng hút nước và dinh dưỡng suy giảm, cây có thể xuất hiện biểu hiện thiếu trung, vi lượng. Trong giai đoạn nuôi trái, việc hấp thu không đáp ứng nhu cầu càng khiến cây dễ suy yếu.

Từ hướng nhận định này, ông Phương đề xuất kiểm tra, xử lý tác nhân gây hại ở vùng gốc, rễ trước, sau đó mới sử dụng sản phẩm hỗ trợ phát triển rễ mới. Khi bộ rễ dần phục hồi, việc bổ sung dinh dưỡng cần được điều chỉnh theo sức cây và giai đoạn sinh trưởng.

“Trong quá trình phục hồi sau thu hoạch, nhà vườn cần lưu ý bệnh xì mủ, vàng lá, thối rễ. Phytophthora là tác nhân đáng chú ý gây xì mủ, thối gốc; các tác nhân như Fusarium, Pythium cũng liên quan đến bệnh vàng lá, thối rễ. Đất ẩm kéo dài, thoát nước kém tạo điều kiện cho bệnh phát triển”, ông Phương chia sẻ.

Với những cây đã giảm năng suất trong vụ trước, quá trình dưỡng cây sau thu hoạch cũng cần được theo dõi riêng. Tình trạng lá, đọt và rễ là những căn cứ để kỹ thuật viên cùng nhà vườn đánh giá diễn biến, cân nhắc bước chăm sóc tiếp theo.

Dưỡng cây đi cùng cải tạo đất

Theo ông Phương, phục hồi sầu riêng sau thu hoạch cần quan tâm đồng thời đến cây và đất. Bên cạnh dinh dưỡng, điều kiện vùng rễ, khả năng thoát nước và độ thông thoáng của đất đều cần được kiểm tra khi xây dựng phương án chăm sóc.

Kỹ thuật Phương lưu ý đến tình trạng đất bí chặt, thiếu ôxy ở vùng rễ. Với những vị trí có biểu hiện này, nhà vườn cần xem lại việc tưới, thoát nước và cách chăm sóc đất. Bổ sung phân bón cần đi cùng việc cải thiện môi trường để rễ có điều kiện phát triển.

Độ pH là một trong những yếu tố được ông Phương lưu ý khi cải tạo đất sau thu hoạch. Trên cơ sở kiểm tra thực tế, nhà vườn có thể lựa chọn sản phẩm điều chỉnh pH phù hợp, kết hợp bổ sung phân hữu cơ dạng viên nở để chăm sóc đất và tạo điều kiện cho bộ rễ phát triển.

Đáp ứng nhu cầu này, Công ty TNHH TM SX XNK Nông nghiệp Bio Green cung cấp các dòng phân hữu cơ, humic và sản phẩm hỗ trợ điều chỉnh pH như HUMIC ACID, HUMIC FULVIC, VINCAL K-HUMATE APC. Việc lựa chọn cần căn cứ vào đặc điểm đất, tình trạng bộ rễ và hướng dẫn sử dụng của từng sản phẩm.

Sau xử lý nấm bệnh, việc bổ sung vi sinh vật có lợi cũng được chú trọng. Bio Green giới thiệu sản phẩm chứa Trichoderma spp., Bacillus và L. acidophilus, hướng đến hỗ trợ phục hồi hệ vi sinh và cải thiện môi trường vùng rễ. Thời điểm sử dụng cần được bố trí phù hợp với biện pháp xử lý nấm bệnh trước đó, theo hướng dẫn kỹ thuật.

Với cây đang suy yếu, các bước xử lý tác nhân gây hại, hỗ trợ ra rễ và bổ sung dinh dưỡng cần được thực hiện theo tình trạng thực tế. Cán bộ kỹ thuật cùng nhà vườn theo dõi đáp ứng của cây để điều chỉnh cách chăm sóc, bảo đảm sử dụng đúng sản phẩm, đúng thời điểm và đúng liều lượng.

Nguyên tắc kiểm tra khả năng hấp thu và bổ sung dinh dưỡng theo từng giai đoạn cũng được ông Phương lưu ý khi tư vấn chăm sóc cà phê. Canxi, bo, kẽm cần được cân nhắc bổ sung từ giai đoạn ra hoa theo nhu cầu cây. Với nhóm dinh dưỡng này, Bio Green có dòng Amino Canxi Bo Zn để nhà vườn lựa chọn theo hướng dẫn kỹ thuật.

Công việc sau thu hoạch bắt đầu từ việc chăm lại bộ rễ, cải thiện đất và theo dõi những cây từng rụng lá, rụng trái. Cán bộ kỹ thuật Bio Green cùng nhà vườn tiếp tục đối chiếu tình trạng lá, đọt, rễ để điều chỉnh cách chăm sóc. Vụ trái đã khép lại, nhưng việc chuẩn bị cho mùa sau vẫn tiếp nối từ những gốc cây trong vườn.