Nâng cao chất lượng nông sản đáp ứng yêu cầu hội nhập

Phát triển vùng nguyên liệu chất lượng cao

Để phát triển nông nghiệp bền vững và nâng cao chất lượng, sức cạnh tranh của sản phẩm đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế, thời gian qua ngành Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) TP Cần Thơ đã quan tâm triển khai nhiều chương trình đào tạo, tập huấn nhằm nâng cao trình độ sản xuất cho người dân. Hỗ trợ nông dân liên kết thành lập hợp tác xã (HTX), hình thành các vùng sản xuất nông sản hàng hóa lớn, chất lượng cao, thuận lợi trong kết nối với doanh nghiệp xuất khẩu.

Thu hoạch sầu riêng tại xã Trường Long.

Theo Sở NN&MT TP Cần Thơ, thành phố đã hình thành các vùng liên kết sản xuất tiêu thụ lúa theo cánh đồng lớn. Ở các vụ lúa, duy trì và thực hiện mô hình cánh đồng lớn với tổng diện tích 84.819ha. Hình thành các vùng lúa chất lượng cao theo Đề án phát triển bền vững một triệu héc-ta chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL đến năm 2030 (Đề án một triệu héc-ta lúa), với diện tích thực hiện đến cuối năm 2025 đạt trên 104.500ha. 100% diện tích sử dụng giống lúa chất lượng cao khi gieo sạ. Nông dân được hướng dẫn áp dụng tiến bộ kỹ thuật và quy trình canh tác bền vững để nâng cao chất lượng lúa gạo, bán được mức giá tốt cho các doanh nghiệp bao tiêu, đồng thời giảm chi phí và giảm phát thải khí nhà kính, từ đó gia tăng được thu nhập. Năm 2026, dự kiến có thêm 76.000ha thực hiện theo Đề án một triệu héc-ta lúa và đến năm 2030 đạt trên 170.800ha, với 171 tổ hợp tác và HTX tham gia.

Trên địa bàn thành phố cũng hình thành nhiều vùng chuyên canh trồng cây ăn trái, rau màu và các vùng nuôi thủy sản, chăn nuôi gia súc, gia cầm tập trung. Cụ thể, đã hình thành vùng chuyên canh rau màu, cây công nghiệp ngắn ngày tập trung với diện tích trên 10.000ha gồm cây mía, hành tím, rau màu các loại, sản lượng trên 160.000 tấn/năm. Hình thành các vùng trồng cây ăn trái chủ lực, tập trung với diện tích trên 40.000ha, sản lượng gần 500.000 tấn/năm, gồm các loại cây trồng như dâu Hạ Châu, sầu riêng, xoài cát Hòa Lộc, nhãn, vú sữa, khóm…

Nông dân đã đẩy mạnh áp dụng tiến bộ kỹ thuật và chuẩn hóa sản xuất đạt theo các tiêu chuẩn chất lượng và an toàn để nâng cao giá trị, sức cạnh tranh của sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ. Cần Thơ đã có 3.897ha lúa, rau màu, cây ăn trái đạt chứng nhận VietGAP và GlobalGAP; có 20.759ha lúa được sản xuất theo hướng hữu cơ. Hiện thành phố được cấp 657 mã số vùng trồng cây ăn trái và các loại cây trồng phục vụ xuất khẩu, với tổng diện tích 11.012ha, có 9.400 hộ dân tham gia và có 45 mã số cơ sở đóng gói được cấp cho 17 doanh nghiệp. Có 2.369ha nuôi thủy sản đạt các chứng nhận VietGAP, Global GAP, ASC và BAP.

Nâng cao sức cạnh tranh

Sản xuất nông nghiệp tại TP Cần Thơ đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong phát triển sản xuất theo hướng chất lượng cao, “xanh, sạch” và thân thiện với môi trường. Nhiều loại nông sản của thành phố được xuất khẩu đến nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Tuy vậy, hiện việc phát triển sản xuất nông nghiệp và nâng cao chuỗi giá trị các loại nông sản vẫn còn gặp hạn chế cần được khắc phục. Đặc biệt, sản xuất nhiều loại nông sản còn nhỏ lẻ, chất lượng chưa ổn định, liên kết theo chuỗi giá trị chưa nhiều. Giá thành sản xuất còn cao, tiêu thụ chủ yếu dạng tươi thô, chưa xây dựng được thương hiệu sản phẩm nên chưa tạo ra giá trị gia tăng nhiều.

Ông Thái Đình Ái, nông dân trồng cây ăn trái tại xã Tân Hòa, TP Cần Thơ, cho rằng: “Các loại trái cây và nông sản nói chung đang phải đối mặt với sức ép cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường quốc tế và cả ngay trên “sân nhà”. Nông dân rất mong cơ quan chức năng tiếp tục quan tâm hỗ trợ bà con đẩy mạnh áp dụng các tiến bộ kỹ thuật để nâng cao chất lượng và hạ giá thành sản xuất, cũng như kết nối với doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu để bao tiêu sản phẩm cho nhiều hộ dân, giúp phát triển sản xuất hàng hóa lớn, chất lượng cao và có giá trị, sức cạnh tranh cao”.

Theo ông Trần Văn Chiến, Giám đốc HTX vườn cây ăn trái Trường Khương A ở xã Trường Long, các HTX rất cần ngành chức năng hỗ trợ nâng cao năng lực sản xuất kinh doanh và áp dụng các mô hình, giải pháp, tiến bộ kỹ thuật nhằm giảm chi phí, nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng thị trường xuất khẩu. HTX có 45 thành viên, với diện tích canh tác cây ăn trái hơn 45,5ha chủ yếu là cây vú sữa và sầu riêng. Với sự hỗ trợ của ngành chức năng trong tập huấn, hướng dẫn sản xuất theo các tiêu chuẩn chất lượng, an toàn và kết nối với doanh nghiệp xuất khẩu, trái cây của HTX được xuất khẩu sang nhiều thị trường quốc tế, nông dân tại HTX bán trái cây với giá cao nên gia tăng thu nhập.

Theo bà Nguyễn Thị Giang, Phó Giám đốc Sở NN&MT TP Cần Thơ, thành phố xác định phát triển nông nghiệp chất lượng cao là nhiệm vụ quan trọng, lâu dài. Chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp, từ tăng sản lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và hiệu quả. Lấy thị trường làm định hướng, doanh nghiệp và HTX làm trung tâm, nông dân là chủ thể và lấy đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số làm khâu đột phá trong phát triển nông nghiệp chất lượng cao của thành phố. Phát triển nông nghiệp theo hướng xanh, hữu cơ, tuần hoàn, đa giá trị và phát thải thấp. Tập trung phát triển một số ngành hàng, sản phẩm nông nghiệp chủ lực, đặc trưng của thành phố, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ, xây dựng thương hiệu và tham gia chuỗi giá trị bền vững.

Bài, ảnh: KHÁNH TRUNG